งานมหกรรมการแพทย์แผนไทยเขตสุขภาพที่ ๑๐ ปี ๒๕๕๘

ระหว่างวันที่ ๙ – ๑๑ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๘

ณ บริเวณงานเกษตรอีสานใต้ และโรงแรมยู – เพลส มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี

-------------------------------------------


ความเป็นมา

 
  กรมพัฒนาการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก มอบหมายให้สำนักคุ้มครองภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย
ในฐานะผู้รับผิดชอบหลักในการประสาน และดำเนินการจัดงานมหกรรมการแพทย์แผนไทยแห่งชาติ ปี ๒๕๕๘ โดยในปีนี้เป็นปีแรกที่จัดงานงานมหกรรมการแพทย์แผนไทยแห่งชาติในระดับเขตสุขภาพ โดยเขตสุขภาพที่ ๑๐ ประกอบด้วย จังหวัดมุกดาหาร ยโสธร ศรีสะเกษ อำนาจเจริญ และอุบลราชธานี ร่วมกันดำเนินการจัดเป็นเขตแรก โดยมีสำนักงานสาธารณสุขจังหวัดอุบลราชธานี ร่วมกับสำนักงานเขตแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก เขต ๑๐ เป็นเจ้าภาพและดำเนินการเสร็จสิ้นเรียบร้อยแล้ว ระหว่างวันที่ ๙ – ๑๑ กุมภาพันธ์ ๒๕๕๘ ณ บริเวณงานเกษตรอีสานใต้ และโรงแรมยู – เพลส มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี จังหวัดอุบลราชธานีภายใต้ชื่องาน “ดิน น้ำ ลม ไฟ มหกรรมการแพทย์แผนไทยเขตสุขภาพที่ ๑๐” โดยสรุปสาระสำคัญจากการจัดงานมหกรรมการแพทย์แผนไทยเขตสุขภาพที่ ๑๐
ปี ๒๕๕๘ พอสังเขป ดังนี้
  ๑. ผศ.(พิเศษ) ดร.นพ.ธวัชชัย กมลธรรมอธิบดีกรมพัฒนาการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก
เป็นประธานในพิธีเปิดโดยมีคณะผู้บริหาร ผู้ทรงคุณวุฒิ ภาคีเครือข่ายทั้งภาครัฐและเอกชน บุคลากรสาธารณสุขสื่อมวลชน
เครือข่ายบุคลากรด้านการแพทย์แผนไทย นักวิชาการ นักศึกษา ประชาชนและผู้สนใจทั่วไปเข้าร่วมกิจกรรม ทั้งส่วนประชุมวิชาการ/ประกวดผลงาน/ผลิตภัณฑ์และบูธนิทรรศการ จำนวน ๓ ,๑๐๐ คน แม้จะมีจำนวนไม่มากนัก
แต่พบว่า ยังมีความสนใจในงานด้านการแพทย์แผนไทย การแพทย์พื้นบ้าน การแพทย์ทางเลือก และสมุนไพร
จากประชาชนและเยาวชน
  ๒. สาระสำคัญจากการจัดงาน ประกอบด้วยกิจกรรมนิทรรศการ วิชาการ สาธิตและให้บริการ
ด้านการแพทย์แผนไทย การแพทย์พื้นบ้าน การแพทย์ทางเลือก คัดเลือกหมอพื้นบ้านดีเด่นระดับ เขต ๑๐ คัดเลือกผลงานวิชาการ R2R ดีเด่นระดับเขต ๑๐ คัดสรรสุดยอดผลิตภัณฑ์สมุนไพรที่มิใช่ยา ระดับเขต ๑๐ และจำหน่ายสินค้า ผลิตภัณฑ์สุขภาพ เวชภัณฑ์และสมุนไพร
      ๒.๑ การจัดนิทรรศการงานมหกรรมการแพทย์แผนไทยเขตสุขภาพที่ ๑๐
           เครือข่ายร่วมจัดนิทรรศการจำนวน 5 จังหวัด ร่วมกันจัดให้บริการตรวจรักษาด้วยแพทย์แผนไทย

และมีการให้บริการฝังเข็มโดยสถาบันการแพทย์ไทยจีน มีการนำสมุนไพรเด่น อาหารเป็นยา ตำรับยาแผนไทยและนวัตกรรม
การดูแลสุขภาพด้วยการแพทย์แผนไทย การแพทย์พื้นบ้าน การแพทย์ทางเลือก องค์ความรู้และภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย การแพทย์พื้นบ้าน จำนวน ๒๑ เรื่อง จำแนกเป็น ๕ ประเภท ได้แก่

           ๑) หมอพื้นบ้าน/ปราชญ์/ผู้รู้ (ประวัติ/กิจกรรม) จำนวน ๗ ราย มีความถนัดทั้งในการใช้ยาต้ม ยาฝน
เป็นต้น
  การเสนอร่างพระราชบัญญัติสมุนไพรแห่งชาติ พ.ศ. .... และการเสนอขอแก้ไขสาระสำคัญของ
พระราชบัญญัติคุ้มครองและส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย พ.ศ. ๒๕๔๒
           ๒) ภูมิปัญญาฯ/องค์ความรู้ (ตำรับ/ตำรา/องค์ความรู้) จำนวน 4 เรื่อง เช่น อาหารประจำธาตุเจ้าเรือน การดูแลมารดาหลังคลอดด้วยการเข้ากระโจมอบสมุนไพร ทับหม้อเกลือ และนั่งถ่าน
 

         ๓) ผักพื้นบ้าน/อาหารพื้นเมือง จำนวน ๗ รายการ เช่น อาหารตามธาตุ  เจ้าเรือน อาหารบำรุงน้ำนม แกงเลียง ผัดขิงใส่ไก่ ผลไม้บำรุงน้ำนม ชาใบหม่อน ชารางจืด ทับทิมกรอบ แก่นตะวัน

           ๔) สมุนไพรทั้งสดและแห้ง จำนวน ๓ รายการ ได้แก่ หม่อน มะขามป้อม แก่นตะวัน
           ๕) นวัตกรรม จำนวน ๑2 รายการ ได้แก่ การดูแลเท้าผู้ป่วยเบาหวานโดยใช้ถุงสมุนไพร และการตรวจ
ระดับโคลีนเอสเตอเรสเพื่อหาสารพิษที่ตกค้างในกระแสเลือดร่วมกับการใช้ชาชงรางจืดในกลุ่มเกษตรกร
      ๒.๒ เวทีกิจกรรมทางวิชาการ
           ๒.๒.๑ เวทีเสวนาภารกิจของกรม โดยนายกฤตธัช    โชติชนะเดชา ผู้อำนวยการสำนักคุ้มครอง
ภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย และนายแพทย์วัฒนะ    พันธุ์ม่วง ผู้อำนวยการสำนักงานพัฒนาระบบบริการ
ด้านการแพทย์ผสมผสาน
                  ๑) สำนักคุ้มครองภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย ได้ร่วมเสวนาเกี่ยวกับการคุ้มครองสมุนไพร
ที่มีค่าต่อการศึกษาหรือวิจัยมีความสำคัญทางเศรษฐกิจ และอาจจะสูญพันธุ์ อนุรักษ์ คุ้มครองภูมิปัญญา
การแพทย์แผนไทย สมุนไพร ถิ่นกำเนิด ตำรับยาแผนไทยหรือตำราการแพทย์แผนไทยของชาติ ทั่วไป
และส่วนบุคคล การจดทะเบียนสิทธิตำรับตำรา ดำเนินการเฝ้าระวัง พิทักษ์สิทธิและป้องปรามการละเมิดภูมิปัญญา
การแพทย์แผนไทยและสมุนไพรไทยทรัพย์สินทางปัญญาโดยเฉพาะการออกกฎหมายคุ้มครองภูมิปัญญา
การแพทย์แผนไทยของชาติ/ทั่วไปและการขออนุญาตใช้ประโยชน์จากตำรับยาและตำราการแพทย์แผนไทยของชาต
                  ๒) สำนักงานพัฒนาระบบบริการด้านการแพทย์ผสมผสานและจัดบริการสุขภาพทุกระดับ
แบบองค์รวมผสมผสานพัฒนารูปแบบระบบบริการสุขภาพด้วยศาสตร์การแพทย์แผนไทย การแพทย์พื้นบ้าน
การแพทย์ทางเลือก สร้างองค์ความรู้เชิงประจักษ์สนับสนุนการใช้บริการที่มีประสิทธิภาพและปลอดภัย
ศึกษาพัฒนาตำรับยาเบญจอมฤต และตำรับยาฝีมะเร็งทรวงในการักษาโรงมะเร็ง
                  ๓) บรรยายเรื่อง การขออนุญาตประกอบการด้านอาหาร/เครื่องสำอาง/วัตถุอันตราย
                  จากการประเมินเบื้องต้นพบว่า ผู้เข้ารับการอบรม/ฟังบรรยายหัวข้อวิชาการ ให้ความสนใจอย่างดี
      ๒.๓ บูธแสดง/จำหน่ายสินค้า
      เครือข่ายเข้าร่วมจัดแสดงสินค้าและจำหน่ายผลิตภัณฑ์สุขภาพ เวชสำอาง และยาสมุนไพรรวม เช่น ผลิตภัณฑ์สมุนไพรอภัยภูเบศร
      ๒.๔ การดำเนินกิจกรรม ตามโครงการฯ ดังกล่าว นับเป็นตัวอย่างการบูรณาการอย่างเป็นรูปธรรม
ระหว่างภาคีเครือข่ายทั้งภาครัฐ ภาคเอกชน ประชาชน ชมรม สมาคม และยังเป็นเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้
การใช้การแพทย์แผนไทย การแพทย์พื้นบ้าน การแพทย์ทางเลือกและสมุนไพร ทั้งในระดับชุมชนท้องถิ่น
สถานบริการอันจะเป็นผลดีต่อระบบสุขภาพโดยรวมสู่เป้าหมายเชิงนโยบายในการผลักดันการแพทย์แผนไทย
เป็นแพทย์แผนไทยหลักของไทย สมตามเจตนารมณ์  เวทีจำหน่าย จ่ายแจก แลกเปลี่ยน สินค้าและบริการ 
ระหว่างผู้ประกอบการ ผู้บริโภค และที่สำคัญกว่านั้นการจัดงานดังกล่าว เป็นเวทีแสดงการเชิดชูเกียรติผู้ทรงภูมิความรู้
โดยเฉพาะหมอพื้นบ้าน เป็นเวทีเสาะแสวงหาหน่วยงานหรือสถานบริการต้นแบบด้านการแพทย์แผนไทย
ที่เป็นตัวอย่างการพัฒนาการแพทย์แผนไทย อันเป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อน ให้การแพทย์แผนไทย
มีคุณภาพ มาตรฐาน ได้รับการยอมรับและเกิดประโยชน์แก่ประชาชนและสังคมไทย พัฒนาสู่ระดับสากลสืบไป
           ๒.๔.๑ การประกวดคัดเลือกหมอพื้นบ้านดีเด่นระดับเขต เขตสุขภาพที่ ๑๐ ได้แก่  นายกฤษณ สมุทรเวช จังหวัดมุกดาหาร
 

         ๒.๔.๒ หมอพื้นบ้านดีเด่นระดับจังหวัด ได้แก่
                 ๑) นายสุวรรณ สินธรรม          จังหวัดอุบลราชธานี
                 ๒) นายพุทธา ตาบุดดา           จังหวัดอำนาจเจริญ
                 ๓) นายนวน นาคำ                จังหวัดยโสธร
                 ๔) นายนิคม ทูลภิรมย์            จังหวัดศรีสะเกษ

           ๒.๔.๓ การประกวดคัดเลือกผลงานวิชาการ R2R ดีเด่นระดับเขต เขตสุขภาพที่ ๑๐ ได้แก่ผลงาน
เรื่องการดูแลเท้าผู้ป่วยเบาหวานโดยใช้ถุงสมุนไพร ของโรงพยาบาลม่วงสามสิบ จังหวัดอุบลราชธานี
โดย นางอรวรรณยา ศรีวรมย์และคณะ
 

         ๒.๔.๔ ผลงานวิชาการ R2R ดีเด่นระดับจังหวัด ได้แก่

 

                 ๑) นายอิทธิพล ตาอุด จังหวัดศรีสะเกษ เรื่อง ประสิทธิผลการนวดไทยแบบราชสำนักร่วมกับ
การประคบสมุนไพรต่อการลดความเจ็บปวดของโรคลมปะกัง

                   ๒) น.ส.จิตรลดา วรรณโชติ จังหวัดยโสธร ผลงานเรื่อง In vitro Anti bacterial activity of selected herbal extracts on streptococcus mutants
           ๒.๔.๕ ผลการคัดสรรสุดยอดผลิตภัณฑ์สมุนไพรที่มิใช่ยา ระดับเขต เขตสุขภาพที่ ๑๐
โดยมี ๑๐ ลำดับ ดังนี้
 

          ๑)  ผลิตภัณฑ์พอกหน้าข้าวสามสี          จังหวัดยโสธร
          ๒)  ผลิตภัณฑ์เครื่องดื่มข้าวกล้อง         จังหวัดอุบลราชธานี
          ๓)  ผลิตภัณฑ์สปาหน้าคุณหลากหลาย     จังหวัดศรีสะเกษ
          ๔)  ผลิตภัณฑ์สบู่มะขาม                  จังหวัดอำนาจเจริญ
          ๕)  ผลิตภัณฑ์ชาใบหม่อน                จังหวัดมุกดาหาร
           ๖)  ผลิตภัณฑ์ผงขัดผิว                   จังหวัดยโสธร    
           ๗)  ผลิตภัณฑ์โลชั่นมะหาดบอดี้สลิม      จังหวัดศรีสะเกษ
           ๘)  ผลิตภัณฑ์ผงขัดหน้า                 จังหวัดมุกดาหาร
           ๙)  ผลิตภัณฑ์แชมพูมะกรูด              จังหวัดอำนาจเจริญ
          ๑๐) ผลิตภัณฑ์น้ำย่านางสด                จังหวัดอุบลราชธานี

           ๒.๔.๖ ผลการคัดเลือกแพทย์แผนไทยดีเด่น ระดับเขต เขตสุขภาพที่ ๑๐ ได้แก่ น.ส. ดวงใจ ปวงสุข
โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลเซ่ซ่ง อำเภอป่าติ้ว จังหวัดยโสธร
           ๒.๔.๗ แพทย์แผนไทยดีเด่นระดับจังหวัด ได้แก่
 

                 ๑) นายปรีชา พึ่งโพธิ์             โรงพยาบาลพนา          จังหวัดอำนาจเจริญ
                 ๒) น.ส. ประภัสสรา วรรณทอง  โรงพยาบาลขุณหาญ      จังหวัดศรีสะเกษ
                 ๓) นางอมรา ศิริศรี               โรงพยาบาลนาจะหลาย   จังหวัดอุบลราชธานี
                 ๔) น.ส.นัยนา มูลศร              โรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลเฉลิมพระเกียรติฯ
ตำบลนาโสก  อำเภอเมือง จังหวัดมุกดาหาร